کلاس چندپایه به‌مثابه جامعه‌ی یادگیری: تحلیل نقش فرهنگ کلاس در تحقق یادگیری همسالان
کد مقاله : 1042-MGE8 (R1)
نویسندگان
علی ممشلو *
وزارت آموزش و پرورش
چکیده مقاله
کلاس چندپایه ظرفیت ساختاری فراوانی برای یادگیری همسالان دارد، اما کنار هم قرار گرفتن دانش‌آموزان پایه‌های مختلف به‌تنهایی تضمین‌کننده‌ی این یادگیری نیست. هدف این مقاله، تحلیل نقش فرهنگ کلاس در تحقق یادگیری همسالان در کلاس‌های چندپایه است. مقاله با رویکرد کیفی و به روش تحلیلی-مفهومی و بر پایه‌ی مرور هدفمند منابع علمی مرتبط با کلاس چندپایه، یادگیری همسالان و جو و فرهنگ کلاس نوشته شده است. تحلیل نشان می‌دهد ساختار ناهمگن کلاس چندپایه هم فرصت‌ها و هم تهدیدهایی برای یادگیری همسالان ایجاد می‌کند و فرهنگ کلاس به‌عنوان حلقه‌ی واسط تعیین می‌کند که این ظرفیت به یادگیری واقعی تبدیل شود یا نه. بر این اساس، پنج مؤلفه‌ی فرهنگی پیشنهاد شد: ارزش‌گذاری بر یادگیری مشترک، امنیت روانی و پذیرش خطا، مشروعیت نقش یاددهنده‌ی دانش‌آموز، چرخش نقش‌ها، و احترام به تفاوت‌ها و عدالت در مشارکت. در این چارچوب، معلم بیش از آنکه منبع اصلی دانش باشد، معمار فرهنگ یادگیری است و مدیر مدرسه با حمایت از فرهنگ مشارکتی به پایداری آن کمک می‌کند. در غیاب این مؤلفه‌ها، یادگیری همسالان می‌تواند به بار مضاعف بر دانش‌آموزان قوی‌تر و تثبیت سلسله‌مراتب میان پایه‌ها بینجامد. چارچوب ارائه‌شده جنبه‌ی مفهومی دارد و آزمون تجربی آن در پژوهش‌های میدانی آینده پیشنهاد می‌شود. این مقاله می‌تواند معلمان، مدیران و برنامه‌ریزان تربیت معلم را از نگاهی صرفاً فنی به یادگیری همسالان به نگاهی فرهنگی و بافت‌محور برساند.
کلیدواژه ها
کلاس چندپایه، یادگیری همسالان، فرهنگ کلاس، جو کلاس، نقش معلم
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر